درک برتری هنری از طریق ماریا کالاس

برای کسانی که می‌خواهند بدانند بزرگ بودن چه معنایی دارد و برای هنر فداکاری کنند — و برای طرفداران اپرا که شیفته ستاره افسانه‌ای اپرا، ماریا کالاس، هستند — نمایش آینده شرکت اپرای فیلیپین (POC) با عنوان Master Class یک تجربه دیدنی است که نباید از دست داد.

این نمایش روایتی داستانی از کلاس‌های مسترکلاس واقعی این خواننده اپرا را ارائه می‌دهد که در دهه ۱۳۵۰ شمسی (۱۹۷۰ میلادی) برگزار شد و نقش او را Menchu Lauchengco-Yulo بازی می‌کند.

اجراها از ۱۴۰۴/۰۲/۲۵ تا ۱۴۰۴/۰۳/۰۹ در سالن Carlos P. Romulo در RCBC Plaza برگزار می‌شود.

نمایش Master Class که توسط نمایشنامه‌نویس Terrence McNally نوشته شده، برای اولین بار در سال ۱۳۷۴ شمسی (۱۹۹۵ میلادی) در تئاتر John Golden در شهر نیویورک به کارگردانی Leonard Foglia و با بازی Zoe Caldwell در نقش ماریا کالاس روی صحنه رفت. این نمایش موفق به کسب جوایز متعددی از جمله جایزه تونی برای بهترین نمایشنامه شد.

اجرای ۲۰۲۶ توسط POC به کارگردانی Jaime del Mundo، در زمانی روی صحنه می‌رود که هنر در برابر روندهای عصر دیجیتال و وایرال شدن کم‌ارزش و نادیده گرفته می‌شود و در نهایت برای صحت سیاسی پاکسازی می‌گردد.

ارزش هنر
آقای Del Mundo در یک پیش‌نمایش در تاریخ ۱۴۰۴/۰۲/۰۱ به رسانه‌ها گفت که مخاطبان می‌توانند انتظار نمایشی درباره عشق و اشتیاق داشته باشند که با «میل نسل قدیمی‌تر خوانندگان برای برقراری ارتباط با نسل جوان‌تر» شعله‌ور شده است.

در حالی که Master Class دیدگاهی پشت‌صحنه از اپرا ارائه می‌دهد، یک مستند نیست. نمایشنامه‌نویس McNally این اثر را پس از تماشای یک مسترکلاس توسط خواننده‌ای دیگر نوشت و به این فکر افتاد که آن مفهوم را با خانم کالاس، نمادِ اپرا در آن زمان، ترکیب کند؛ کسی که در آن دوران پیر می‌شد و به خوانندگان جوان تدریس می‌کرد.

آقای Del Mundo گفت: «امیدوارم مخاطبان از طریق این نمایش متوجه شوند چه مقدار کار و تلاش لازم است، چه چیزی مطالبه می‌شود. این به ارزشی که هنر دارد می‌افزاید. یکی از دلایلی که هنر نادیده گرفته می‌شود نه به خاطر کمبود آشنایی، بلکه به این دلیل است که بسیاری از مردم ارزش آن را درک نمی‌کنند. این نمایش خون و تعرقی را نشان می‌دهد که یک هنرمند می‌ریزد.»

یکی از جملات ماندگار خانم کالاس «ho dato tutto a te» (همه چیزم را به تو دادم) است که این طرز فکر را به خوبی منعکس می‌کند. او افزود: «این نمایش برای هر کسی است که فکر می‌کند هنر مهم است و برای هر کسی که فکر می‌کند هنر مهم نیست.»

نقطه عطف

Master Class همچنین نقطه عطفی برای POC است که در حال جشن گرفتن بیست و پنجمین فصل سالگرد خود است. آن‌ها این نمایش را پیش‌تر در سال ۱۳۸۹ شمسی (۲۰۱۰ میلادی) روی صحنه برده بودند، اما این احیای سالگرد هدف متفاوتی دارد — «ادای احترام به افسانه‌هایی که دنیای اپرا را شکل دادند و در عین حال تأکید مجدد بر این باور که هنرمندی واقعی نیازمند شجاعت، نظم و روح است.»

آقای Del Mundo اشاره کرد که اپرا مدت‌ها پیش ابداع شده و در چند دهه گذشته دستخوش تغییرات بسیاری شده است، از تأثیر خانم کالاس گرفته تا معرفی تلویزیون و اکنون عصر دیجیتال.

او گفت: «الان می‌توانیم چیزهای زیادی از آن یاد بگیریم. سال‌ها پیش، اولین باری که در کلاسی شرکت کردم که یک خواننده اپرا می‌خواند، برای اولین بار متوجه شدم که آن‌ها عرق می‌ریزند. هرگز متوجه نمی‌شوی که آن‌ها آنقدر سخت کار می‌کنند که عرق می‌ریزند.»

قبل از کالاس و بعد از کالاس
ماریا کالاس که به عنوان برجسته‌ترین سوپرانوی دراماتیک عصر خود ستوده می‌شد، مرزها را در دنیای اپرا درنوردید. متولد ۱۳۰۲ شمسی (۱۹۲۳ میلادی) در شهر نیویورک از والدین یونانی، اجراهایش در ایتالیا او را به شهرت گسترده‌ای رساند و تنوع فوق‌العاده‌اش را در میان آثار واگنر، وردی و پوچینی برجسته کرد.

برای خانم Lauchengco-Yulo که آموزش اپرا ندیده، بازی نقش نسخه پیر این خواننده افسانه‌ای یک آسودگی است؛ زیرا نیازی به خواندن اپرا ندارد — فقط باید به دانش‌آموزان تدریس کند.

او توضیح داد: «تاریخچه اپرا اغلب به قبل از کالاس و بعد از کالاس تقسیم می‌شود. او درام را آورد و بازیگری را با آواز خواندنش درهم آمیخت. و او با دانش‌آموزانش بسیار سخت‌گیر بود چون برای او همه چیز درباره اشتیاق، مهارت و بهترین بودن بود.»

بازیگران شامل Louie Angelo Oca به عنوان همراهی‌کننده موسیقی، Alexandra Bernas، Arman Ferrer و Angeli Benipayo به عنوان دانش‌آموزان خانم کالاس، و Nelsito Gomez به عنوان کارگر صحنه هستند.

طراحی صحنه و پروجکشن توسط Joey Mendoza و طراحی لباس توسط Zeny Gutierrez انجام شده است.

۱۰۰٪ تعهد
خانم Lauchengco-Yulo گفت که «کاملاً زیاد» با شخصیت خود همذات‌پنداری می‌کند.

او گفت: «من خودم را صد در صد کاملاً به هر نقشی اختصاص می‌دهم. دوست دارم فکر کنم که تا حدی با ایده او درباره وفادار بودن به حرفه‌ات همسو هستم. من با تحلیل متنی زیادی تدریس می‌کنم که در آن، علاوه بر صدا، آنچه می‌گویید را تجزیه و تحلیل می‌کنیم.»

چیزی شخصی‌تر هم وجود دارد. «من همچنین با پیر شدن و ناتوانی در ایفای نقش‌های مشابه همذات‌پنداری می‌کنم. در مرحله‌ای هستم که به سمت کارگردانی، تدریس و انتقال تجربه می‌روم.»

در سال ۱۳۵۰ شمسی (۱۹۷۱ میلادی)، خانم کالاس در مدرسه معتبر Juilliard تدریس کرد. این جلسات که آقای McNally در نوشتن نمایشنامه از آن‌ها الهام گرفت، او را در حال کار با خوانندگان جوان نشان می‌داد در حالی که به زندگی، پیروزی‌ها، فداکاری‌ها و تلاش بی‌امانش برای حقیقت هنری می‌اندیشید.

اپرا در فیلیپین
POC تنها شرکت اپرای حرفه‌ای کشور است که به طور مستمر اجراهای اپرا و موسیقی کلاسیک تولید می‌کند. این شرکت که در سال ۱۳۷۸ شمسی (۱۹۹۹ میلادی) تأسیس شد، یکی از تعهداتش «شکستن این تصور که اپرا برای نخبگان است» می‌باشد.

به همین دلیل، اجراها را از فضاهای سنتی تئاتر به مراکز خرید، کلیساها، مدارس، پارک‌ها و مراکز اجتماعی منتقل کرده و موسیقی کلاسیک را در دسترس‌تر ساخته است.

بنیان‌گذار، رئیس و مدیر هنری POC، Karla Gutierrez، به رسانه‌ها گفت که Master Class روش کاملی برای علامت‌گذاری بیست و پنجمین فصل بود زیرا تا حدی شبیه «شرکت در اپرا ۱۰۱» است.

او گفت: «باید دانش‌آموزانی را جذب کنیم که بتوانند یاد بگیرند اپرا را قدر بدانند. همچنین برنامه‌ای برای معلمان خواهیم داشت که در آن کسی یک معلم را برای تماشا دعوت می‌کند.»

انگیزه این کار، مشکل نظام آموزشی فیلیپین است که معلمان MAPEH — موسیقی، هنر، تربیت بدنی، بهداشت — درک ضعیف و گسترده‌ای از چهار موضوعی که تدریس می‌کنند دارند.

خانم Gutierrez گفت: «آن‌ها ماژول‌های خوبی ندارند. این یک مشکل بزرگ است و ترویج موسیقی کلاسیک را سخت‌تر می‌کند. به همین دلیل ما تولیدات خلاقانه زیادی انجام می‌دهیم و به آن‌ها می‌گویم مثل تماشای یک موزیکال است. به همین دلیل POC بر برنامه توسعه مخاطبان تمرکز کرده است.»

در یک طرح دسترسی در تاندو، آن‌ها به ساختمانی رفتند که طبقه اول آن یک palengke (بازار محلی) و طبقه دوم آن یک مدرسه بود. او گفت: «اگر آن را برای بچه‌ها جذاب کنید، علاقه‌ای شکل می‌گیرد. نکته اصلی این است که به حمایت دولت نیاز داریم. بسیاری از مدارس دولتی حتی هیچ سازی ندارند.»

خانم Gutierrez در سال ۱۳۹۹ شمسی (۲۰۲۰ میلادی) به دلیل وضعیت نامطلوب، تعطیل کردن POC را در نظر گرفته بود. او مرخصی گرفت و از اپرای لوس آنجلس بازدید کرد و درباره فروش بلیط پرسید.

او توضیح داد: «به من گفتند که این یک مشکل جهانی است و تنها کسی که سود می‌کند Met (اپرای متروپولیتن در نیویورک) است. کاری که انجام دادیم این بود که شرکت را برای تمرکز بر دانش‌آموزان بازطراحی کردیم، زیرا آن‌ها خریداران بلیط بعدی خواهند بود. ما بر توسعه مخاطبان تمرکز می‌کنیم.»

Master Class از ۱۴۰۴/۰۲/۲۵ تا ۱۴۰۴/۰۳/۰۹ در سالن Carlos P. Romulo، RCBC Plaza، خیابان Ayala، تقاطع خیابان Gil Puyat، شهر ماکاتی برگزار می‌شود. بلیط‌ها از طریق Ticket2Me در دسترس هستند. — Brontë H. Lacsamana